Matay Türker 

Yerel yönetimler, demokrasinin vatandaşa en yakın yüzüdür. Bir belediye başkanının görevi ayrıştırmak değil birleştirmek, güç göstermek değil hizmet üretmek, korku oluşturmak değil güven vermektir. Çünkü belediye makamı, siyasi bir zaferin ödülü değil, halka karşı taşınan ağır bir sorumluluktur. 

Ne yazık ki bugün birçok belediyede hizmetten çok algının, şeffaflıktan çok propagandanın, üretmekten çok görünmenin öne çıktığı bir anlayış hâkim. Sosyal medya paylaşımları artarken, vatandaşın günlük hayatına dokunan hizmetlerin aynı ölçüde artıp artmadığı ise haklı olarak sorgulanıyor. 

Şırnak’ın İdil ilçesinde de son dönemde yaşanan gelişmeler, bu tartışmaları yeniden gündeme taşıdı. Belediye Başkanı Türkan Kayır’ın talimatıyla, İdil Meryem Ana Süryani Kilisesi’ne ait misafirhaneye, “ruhsatsız olduğu” gerekçesiyle 1 milyon 170 bin 743 TL idari para cezası uygulandı. Bu ceza yalnızca hukuki bir işlem olarak değil, yerel yönetimin öncelikleri, eşitlik anlayışı ve kamu vicdanı açısından da tartışılıyor. 

Hukuk uygulanacaksa, herkese uygulanmalı. Denetim yapılacaksa, istisnasız yapılmalı. Aynı durumdaki her yapı, aynı kararlılıkla incelenmeli. Yerel yönetimin meşruiyeti de tam burada başlar. Hukukun seçici uygulandığı yönünde oluşan en küçük şüphe bile belediyeye duyulan güveni sarsmaya yeter. 

Belediye başkanları, kişisel beğenilerine ya da siyasi tercihleriyle uyumlu kişi ve kurumlara göre değil, kanunlara göre hareket etmek zorunda. Kamu makamının itibarı, gücünü ne kadar sert kullandığıyla değil, hukuku ne kadar tarafsız ve eşit uyguladığıyla ölçülür. Unutulmamalı ki o koltuklar halka hizmet etmek için var. Halka hizmet etmek bir tercih değil, seçilmiş her yönetici için yerine getirilmesi gereken temel bir sorumluluk. 

İdil’in konuşması gereken konu, kimin cezalandırıldığı değil; ilçenin neden hak ettiği hizmeti alamadığı. Gençlerin neden göç ettiği, üretimin neden gelişmediği, altyapı sorunlarının neden hâlâ çözülemediği ve yatırımların neden yetersiz kaldığı konuşulmalı. Yerel yönetimlerin başarısı, sosyal medyada oluşturulan görünürlükle değil, vatandaşın günlük yaşamına dokunan hizmetlerle ölçülür. 

Kamuoyunda dile getirilen eleştirilerden biri de, ilçenin sosyal ve ekonomik dinamiklerini yeterince tanımayan kişilerin aday gösterilmesinin, yerel yönetim anlayışını olumsuz etkilemesi. Bu eleştirilerin siyasi sorumluluğu ise doğal olarak adayları belirleyen DEM parti yönetimine yöneliyor. Siyasi partiler, yerel yönetimlerde halkın beklentilerini ve bölgenin ihtiyaçlarını gözeten aday tercihleri yapmakla yükümlü. 

Yerel yönetimler vatandaşın hayatını kolaylaştırmak için var. Belediyeler, siyasi hesapların yürütüldüğü değil; kamu yararının korunduğu kurumlardır. Makamın sağladığı yetki, eleştiriye tahammül etmeyen bir yönetim anlayışını değil; hesap verebilirliği, şeffaflığı ve adaleti güçlendirmeli. 

Bugün İdil’de tartışılması gereken, yalnızca bir idari işlem olmamalı. Asıl tartışılması gereken, ilçeye nasıl bir belediyecilik anlayışının hâkim olduğu. Hizmet odaklı, katılımcı ve eşitlikçi bir yönetim mi, yoksa eleştirileri dikkate almayan, önceliklerini vatandaşın beklentilerinden uzaklaştıran bir yönetim anlayışı mı? 

Çünkü yerel yönetimlerde en büyük başarı, sosyal medyada oluşturulan görüntü değil, sokakta hissedilen memnuniyet. Belediye binalarındaki sloganlar değil, vatandaşın evine götürülen hizmet ve umut önemli. Ve unutulmamalı ki, Sayın Türkan Kayır; tarih yalnızca başarıları değil, hataları da kaydeder. Kamu gücünü adaletle kullananları da yazar, toplum vicdanında tartışma yaratan uygulamaları da. Makamlar geçicidir, ancak geride bırakılan yönetim anlayışı kalıcıdır. 

Makamlar gelip geçer. Ancak adil yönetilen şehirler de kötü yönetilen şehirler de hafızalarda uzun yıllar kalır. Bu nedenle yerel yönetimlerin asıl sorumluluğu, gücün değil adaletin temsilcisi olmaktır. Halkın verdiği yetki, halka rağmen değil, halk için kullanılmalı. 

Tekrar tekrar söylüyoruz: Yerel yönetimler hiçbir zaman şahsi amaçlara hizmet etmez; etmek zorunda da değil. Halkın oylarıyla seçilenler, kendi isimlerini ve reklamlarını büyütmek için değil, kendilerini o göreve layık gören halka hizmet etmek için o makamlarda.  

Ve unutmayın Sayın Türkan Kayır; tarih yalnızca kazananları değil, yönettikleri şehre ne bıraktıklarını da yazar. İdil, gücün değil; adaletin ve hizmetin iz bıraktığı bir yönetimi hak ediyor.